Prestiżowa nagroda Nansena
Prestiżowa Nagroda Nansena, przyznawana przez Wysokiego Komisarza Narodów Zjednoczonych ds. Uchodźców, po raz pierwszy trafiła do Polski. Wyróżnienie otrzymali Lena i Władysław Grochowscy oraz Fundacja Leny Grochowskiej za wysiłek włożony w udzielanie schronienia i wspieranie uchodźców w Polsce oraz starania, aby zapewnić im zatrudnienie i bezpieczną przystań wtedy, gdy tego najbardziej potrzebują. Nagroda Nansena [Nansen Refugee Award] jest przyznawana co roku osobom, grupom lub organizacjom, w uznaniu ich wybitnych działań na rzecz uchodźców. Po raz pierwszy od ustanowienia nagrody w 1954 r. regionalnym zwycięzcą dla Europy została Polska. – Nagrodę Nansena odbieram jako podziękowanie dla tego, co robi nasza fundacja i inne organizacje pozarządowe w Polsce – mówi Lena Grochowska, prezes fundacji. – Przyjmujemy tysiące uchodźców, oferujemy im dach nad głową, pomagamy w znalezieniu pracy, edukacji, rozwoju zainteresowań, udzielamy pomocy medycznej i wspieramy ich adaptację w Polsce. To także wskazówka na przyszłość, jak takie działania są potrzebne, bo problemu uchodźczego nie rozwiąże się przez stawianie murów na granicy.
Fundacja Leny Grochowskiej i Grupa Arche włączyły się w działania pomocowe od pierwszych dni eskalacji wojny. Początkowo schronienie było udzielane w 17 hotelach Arche na terenie całego kraju, jednak szybko okazało się, że interwencyjne wsparcie nie będzie wystarczające. Już na początku marca fundacja otworzyła pierwszy Dom Uchodźcy, z myślą o zapewnieniu długoterminowego pobytu dla jak największej liczby potrzebujących. Obecnie w ramach Fundacji Leny Grochowskiej funkcjonuje 5 Domów: w Siedlcach, Ożarowie Mazowieckim, Konstancinie-Jeziornie, Lublinie oraz Łodzi. W ten sposób fundacja zapewniła dotychczas ponad pół miliona bezpłatnych noclegów dla 15 tysięcy osób.
Ceremonia wręczenia nagród odbyła się 13 grudnia 2023 r. podczas Światowego Forum na rzecz Uchodźców w Genewie. Władysław Grochowski, obierając Nagrodę Nansena z rąk Filippo Grandiego, Wysokiego Komisarza Narodów Zjednoczonych ds. Uchodźców, powiedział, że odbiera ją w imieniu wszystkich Polek i Polaków, którzy przyjęli tysiące osób z Ukrainy do swoich domów. W swoim wystąpieniu odniósł się także do sytuacji na innych granicach: – Nie możemy zamknąć oczu, zatkać uszu na wołanie milionów uchodźców o pomoc. Nie zgadzam się na budowę murów, zasieków, deptanie godności człowieka, skazywanie na jakąkolwiek formę cierpienia tylko dlatego, że uchodźcy pochodzą z krajów dotkniętych wojnami, katastrofami klimatycznymi, głodem, wierzą w innego Boga – powiedział.
Władysław Grochowski, jako honorowy ambasador ONZ ds. uchodźców, zapowiada kontynuację działań na rzecz aktywnego włączania sektora prywatnego w rozwiązywanie problemów społecznych współczesnego świata. Fundacja Leny Grochowskiej i Grupa Arche podejmują się systemowego budowania mieszkań dla osób zagrożonych wykluczeniem społecznym i znajdujących się w kryzysie bezdomności, z niepełnosprawnościami, uchodźców, osób opuszczających więzienie. W ciągu czterech lat, do końca 2027 r. planowane jest wybudowanie lub wyremontowanie w pustostanach 500 tego rodzaju mieszkań. Również w tym okresie przygotowane zostaną miejsca pracy i zatrudnienie dla 1000 uchodźców i innych osób wykluczonych; w tym celu zrealizowane zostaną inwestycje o wartości 400 mln zł.
T.P.